Directeur Mark van den Rijen van Alom en Clemens Brettschneider van Sekisui

Kunststof dwarsligger wint terrein in Europa

Kunststof dwarsliggers lijken steeds meer de standaard te worden voor het Europese spoor. Vanwege de steeds hogere eisen op het gebied van duurzaamheid en beschikbaarheid van het spoor, passen steeds meer spoorbeheerders kunststof dwarsliggers toe. Clemens Bretsneider van Japanse producent Sekisui vertelde tijdens de voorjaarsborrel van spoorleverancier Alom hoe de FFU-dwarsligger in de loop der jaren terrein heeft gewonnen in Europa. 



FFU staat voor Fiber reinforced Foamed Urethane. Het materiaal is gemaakt van glasvezel en polyurethaan.  Bretsneider: “Bij de fabricage wordt polyurethaan onder hoge druk in het glasvezelpakket gedrukt. De dwarsligger bestaat hierdoor uit een homogeen mengsel en heeft overal de juiste, maar nog belangrijker gelijke materiaaleigenschappen.” De kunststof dwarsligger is licht van gewicht waardoor het bijvoorbeeld goed toepasbaar is op een beweegbare spoorbrug en kent een lange levensduur van ongeveer 50 jaar.

In veel Europese landen is het niet langer toegestaan om geïmpregneerde, houten dwarsliggers in het spoor toe te passen. Omdat de levensduur van onbehandeld eikenhout slechts acht tot twaalf jaar is, kijkt de spoorsector al geruime tijd naar alternatieven voor de houten dwarsliggers.

Toepassing in spoor

De toepassing van de FFU-dwarsligger in Europa kent een lange ontstaansgeschiedenis. Al in 1980 startte het Railway Technical Research Institute (RTRI) in Japan met praktijktesten met FFU, nadat het materiaal werd goedgekeurd in een laboratorium. Het materiaal werd toen getest op de Miomotegawa brug die onderdeel uitmaakt van de Sanyo-lijn.

In 1985 werd het materiaal definitief goedgekeurd voor toepassing in het Japanse spoor. 

“Na 15 jaar lang praktijktesten te hebben gedaan toonde het RTRI aan dat de degeneratie van een 15 jaar oude houten dwarsligger gelijk is aan de degeneratie van een 50 jaar oude FFU-dwarsligger”, vertelde Bretschneider.

Europese spoormarkt

In 2004 deed de FFU-dwarsligger zijn intrede in Europa, toen het spoormateriaal op een brug werd geïnstalleerd van een metrolijn in de Oostenrijkse hoofdstad Wenen. Daarna volgden meer projecten in Europa, onder meer in Duitsland en Oostenrijk. Nederlandse spoorbeheerder ProRail startte in 2012 met proeven om het materiaal te testen door het op drie spoorbruggen te installeren, waaronder in Arnhem. Daarna werd de dwarsligger ook toegepast bij spoorprojecten in Engeland, Zwitserland en Frankrijk.

Mark van den Rijen van Alom, de Nederlandse leverancier van de dwarsligger: “ProRail heeft de FFU-dwarsligger enkele jaren getest op een spoorbrug bij Arnhem. Nadat uit de monitoring bleek dat het materiaal aan de eisen voldeed, is er gestart met de specificatie van het product voor de Nederlandse spoormarkt. Uiteindelijk hebben we in 2015 een certificaat ontvangen.”

Duurzaam materiaal

Naast de lange levensduur en de lichtheid van het materiaal heeft de dwarsligger ook een dichte structuur. Bretschneider: “Dat zorgt ervoor dat het materiaal bijna geen water opneemt. Het materiaal kan hoge tonnages aan, waardoor er zwaar beladen goederentreinen overheen kunnen rijden. Verder is het materiaal bijna voor honderd procent te recyclen, waardoor er geen afvalstoffen in het milieu terechtkomen.”

Wereldwijd worden er jaarlijks zo’n 90.000 FFU-dwarsliggers geïnstalleerd. In 2013 waren er 2,1 miljoen dwarsliggers op 1300 kilometer spoor geïnstalleerd. In 2013 heeft ook de universiteit van München diverse tests op de dwarsliggers uitgevoerd. In dit onderzoek werd de duurzaamheid en de lange levensduur van het materiaal bevestigd. De FFU dwarsligger wordt ook toegepast op het hogesnelheidsnetwerk Shikansen van Japan.

Marieke van Gompel

Lees ook:

Kunststof dwarsligger oplossing voor spoorbruggen

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en algemeen hoofdredacteur van ProMedia Group.

1 reactie op “Kunststof dwarsligger wint terrein in Europa”

Erwin de Graaf|13.05.16|21:23

Enige nuance lijkt op zijn plaats. Het beleid is en blijft natuurlijk gewoon het toepassen van betonnen dwarsliggers. Alleen daar waar betonnen dwarsliggers niet mogelijk zijn (voornamelijk op bruggen en kunstwerken) is het toepassen van kunststof dwarsliggers een prima alternatief.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.