Rood sein, seinen, wissels, rails, Utrecht

ILT: stijging STS-passages vlakt af

Het aantal STS-passages lijkt voor het eerst sinds twee jaar af te nemen. Dat meldt de Inspectie Leefomgeving en Transport aan SpoorPro op basis van voorlopige cijfers. In 2019 passeerden in totaal 142 treinen een rood sein, een jaar eerder waren dat er 137. Opvallend is verder dat ERTMS tot nu toe nog geen positieve bijdrage levert aan het terugdringen van het aantal STS-passages.

Rene Putters, manager afdeling Veilige Mobiliteit bij de Inspectie Leefomgeving en Transport (ILT), gaf in de uitzending van SpoorProTV van afgelopen woensdag een uitgebreide toelichting op het rapport. Volgens Putters werkte afgelopen jaar het effect van de medio 2018 gewijzigde procedures op rangeerterreinen nog door in de cijfers.

Communicatie kan beter

“De procesleider die normaal ter plaatse was op het rangeerterrein is toen terecht gekomen op de verkeersleidingpost. Het vermoeden bestaat dat de communicatie tussen de machinist en de treindienstverkeersleiding wat kan worden verbeterd en dat daarmee ook het aantal STS-, S-bord of stopbord-passages kan worden verminderd. Maar dat betekent wel dat die werkwijze die veranderd is, heel goed geïmplementeerd moet worden. We zien daarin inmiddels wel een verbetering, want ik heb ook al wat cijfers gezien van 2020. Tot november zien we dat er een toch wel behoorlijke afname van het aantal S-bord grenspassages is bij goederenvervoer.”

In het jaarverslag Spoorveiligheid van de ILT staat verder dat het uit de jaren vijftig stammende treinbeveiligingssysteem ATB-EG er beter in slaagt om STS-passages te voorkomen dan het nieuwe Europese systeem. Dat is volgens Putters goed te verklaren. “ERTMS Level 1 is met name geïmplementeerd op de Havenspoorlijn. Wat we daar zien is dat treinen af en toe van hoofdspoor af gaan om te rangeren of om een achteropkomende trein te laten passeren. Dan komt die trein terecht op een rangeerterrein en daar is geen sprake van remcurvebewaking. Die is er wel op het hoofdspoor.”

Opleiding machinisten

Dat er geen remcurvebewaking is betekent dat daar een wat hoger risico is als de machinist niet tijdig remt of niet voldoende hard remt op een S-bord of STS-passage. “Belangrijk is om er ook in de opleiding van machinisten voldoende rekening mee te houden dat er geen remcvurvebewaking is in het zijspoor van het hoofdspoor van de havenspoorlijn.” In dit geval lijkt het dus niet te gaan om een tekortkoming van het systeem, maar gewoon doordat ERTMS nog niet overal is aangelegd.

Ondanks dat STS-Passages vaak voor komen, leidt dit volgens het jaarverslag relatief weinig tot echt gevaarlijke situaties. Het is vooral op rangeerterreinen waar met lage snelheden wordt gereden. De veiligheid op overwegen verdient daarom wellicht meer aandacht. “In 2019 vonden er 25 zware ongevallen plaats op het spoor waarvan veertien bij overwegen. Er vielen negen dodelijke slachtoffers, drie zwaargewonden en dertien lichtgewonden. Daaruit blijkt toch wel dat overwegen het zwakke punt zijn van het spoor.”

Overwegen inzichtelijk maken

Volgens Putters is de actieve rol die de ILT kan spelen bij het verbeteren van de veiligheid op overwegen beperkt. “Dat is in de eerste plaats aan de beheerder van de infrastructuur ProRail en het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat. Natuurlijk in overleg met de terreineigenaren en diegenen die recht van overpad hebben. Wij kunnen de gesprekken over het sluiten of beter beveiligen van overwegen ondersteunen door zichtbaar te maken hoe onveilig met name de Niet Actief Beveiligde Overwegen (NABO) zijn”

Daar doen we ook inspecties naar en we houden er ook toezicht op om daar goed inzicht in te krijgen. maar actief stimuleren om overwegen op te heffen of beter te beveiligen is niet mogelijk?

Nee, het belangrijkste wat we kunnen doen is het in beeld brengen inzichtelijk maken en dat doen we dus ook. Ook in dit jaarverslag wat er verder blijkt is dat er ook wel overwegen zijn opgeheven, circa 42 in 2019. dat is natuurlijk goed, maar in totaal zijn er ongeveer 2.400 spoorwegovergangen waarvan er ook enkele honderden onbeveiligd.

Beveiligde overwegen net zo gevaarlijk

Toch zijn het volgens Putters niet alleen de NABO die een gevaar vormen. Actief beveiligde overwegen zijn minstens zo gevaarlijk. Dit omdat weggebruikers de beveiliging negeren of een verkeerde inschatting maken. “Je kunt er natuurlijk voor kiezen om de hele overweg af te sluiten (bij een passerende trein red.), maar als je dan op de overweg staat, kun je er ook niet meer af als overweggebruiker en dan ontstaat er een ander soort overweg aanrijding die je ook niet wilt, dus dat is lastig.”

De NABO aanpakken zou wat Putters betreft prioriteit moeten hebben. “Daar zijn procentueel wel iets minder ongevallen, maar als er ongevallen zijn dan gaat het vaak om ongevallen met ingrijpende gevolgen. Met veel publiciteit er omheen. Dat is ook een reden om echt werk te maken van NABO om die op te heffen of eventueel te beveiligen.”

Kijk hier de uitzending terug:

Auteur: Paul van den Bogaard

Paul van den Bogaard is redacteur van SpoorPro.

4 reacties op “ILT: stijging STS-passages vlakt af”

Dimitri Witte|17.12.20|14:28

Toch verassend dat ERTMS met remcurve bewaking niet voortkomt dat treinen een STS krijgen. Dit zou juist een bijkomst voordeel moeten zijn.

Arco Sierts|18.12.20|19:43

Dat heb ik in 2014 al voorspeld bij en overtuigend uitgelegd aan de Tweede Kamer. Maar ProRail, ambtenarij en de zogenaamde deskundigen leven in een bubble met alle eigenschappen van ‘Group Think’. Oftewel iedereen is het wel zo ongeveer met elkaar eens, want dat is de norm. Andere inzichten, ook gedegen onderbouwd, worden systematisch weggedrukt.

Wie wat ook alweer degene die jaren terug bij ProRail & politiek onderbouwd aangaf dat de onbewaakte overwegen ontspoorden? En wie werd aangevallen?

Arco Sierts|18.12.20|20:22

De ziekte die in alle hevigheid is blootgelegd bij de Belastingdienst is symptomatisch voor het collectieve systeem. Ambtenaren, bestuurders en adviseurs gaan voor hun private korte-termijn-eigenbelang (imago, carriere, topinkomen) en hebben daarmee in essentie lak aan de publieke zaak. De moraal en het publieke verantwoordelijkheidsbesef zijn zoek. De overheid is een ijskoude monopolist-BV geworden met eigenlang als doel. En daar zijn we collectief bijgeweest, van links tot rechts.

Maarten Bartholomeus|21.12.20|16:14

Het gaat om STSén op de ‘rangeersporen’ in de mode Shunting. Dan is er geen remcurve bewaking actief maar wordt gereden op seinen of op zicht. Dat is toegelicht in de tekst maar is wat vreemd benoemd in de samenvatting. Er bij de aanleg van ERTMS op de Havenspoorlijn op deze sporen gekozen, vanuit kosten, gekozen om alleen mode shunting te gebruiken en alleen bewaking op de maximum snelheid (40 km/h). Er is dan ook geen reductie van STSén te verwachten, jammer van het misverstand.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.