Stof-Arm-Los-Trein (SALT) Voestalpine RailPro

Inspectie SZW start onderzoek naar naleven Arbowet ProRail bij spoorwerk

De Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid (ISZW) is een onderzoek gestart naar de naleving van onder meer de Arbowet door ProRail in haar rol als werkgever en opdrachtgever. Dit naar aanleiding van de uitzending van Zembla over respirabel kwartsstof dat vrijkomt bij werkzaamheden aan spoorballast. Verder is ISWZ met ProRail in gesprek over verbeteringen in het veiligheids- en gezondheidsbeleid van de spoorbeheerder. Dat blijkt uit antwoorden van staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat op Kamervragen.

ProRail is onder andere gevraagd te komen met een verbeterplan waarin zij vanuit de verantwoordelijkheid als opdrachtgever de noodzakelijke beheersmaatregelen moet aangeven en hoe zij stuurt op de toepassing daarvan door de betrokken organisatieonderdelen en (onder)aannemers. Dat blijkt uit antwoorden van staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat op Kamervragen.

Vervanging kwartshoudend steen

Bij de sturing op het naleven van de beheersmaatregelen moet volgens Van Veldhoven meer aandacht worden besteed aan de verplichtingen uit het Arbobesluit, zoals het doen van een volledig blootstellingsonderzoek, het onderbouwen waarom vervanging van kwartshoudend steen nog niet mogelijk is, het daadwerkelijk vervangen waar mogelijk, en het treffen van maatregelen om de blootstelling zo laag mogelijk te houden. Dit omvat volgens de staatssecretaris ook het voorschrijven van een veilige werkmethode en het er op toezien dat deze wordt toegepast.

Inspecteur-generaal Marc Kuipers kondigde in de uitzending van Zembla al aan onderzoek te gaan doen naar de blootstelling van spoorwerkers aan respirabel kwartsstof. De onderzoeken naar vervangende steensoorten en manieren om kwartshoudende steensoorten veilig te vervoeren en verwerken liepen al voor Zembla een reportage maakte over het onderwerp. ProRail verwacht dit najaar de resultaten van deze door TNO uitgevoerde onderzoeken.

Meldingen

Het in april uitgezonden tv-programma leidde tot een groot aantal Kamervragen van onder meer SP, D66 en VVD. Zo vroegen Mahir Alkaya en Bart van Kent (SP) zich af hoe het kan dat de ISZW niet eerder op de hoogte was van de door Zembla gemelde stofvorming en heeft ingegrepen. “De inzet van de Inspectie SZW gebeurt risico-gestuurd en is daarnaast ook afhankelijk van meldingen of klachten en andere signalen die binnenkomen”, aldus de staatssecretaris.

Sinds 2010 zijn er volgens Van Veldhoven geen meldingen ontvangen vanuit de sector. Eénmaal (in 2017) is een project stilgelegd omdat werd vastgesteld dat er sprake was van teveel stofontwikkeling, zonder dat een kwartsstof-blootstellingsbeoordeling had plaatsgevonden. Dit werd vastgesteld bij een controle naar aanleiding van een milieuklacht gericht op een bedrijf vlak bij het spoor.

Staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat

Een andere kamervraag ging over het compenseren van slachtoffers. De werkgever is hierbij verantwoordelijk voor eventueel geleden schade. Maar omdat het schadeverhaal bij beroepsziekten via het aansprakelijkheidsrecht voor werkenden complex is –het vaststellen van de oorzaak van de schade is vaak ingewikkeld en de schadeafhandeling is daardoor tijdrovend en kostbaar- heeft het ministerie van SZW de commissie Heerts gevraagd advies uit te brengen over een betere organisatie van het proces van schadeafhandeling bij beroepsziekten door blootstelling aan gevaarlijke stoffen.

Tegemoetkomingsregeling

Naar aanleiding daarvan werkt het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid aan een tegemoetkomingsregeling voor slachtoffers van ernstige beroepsziekten veroorzaakt door blootstelling aan gevaarlijke stoffen. Het streven is er op gericht dat de regeling op 1 juli 2022 in werking treedt. De regeling voorziet in erkenning en tegemoetkoming voor (ex)werknemers die een ernstige beroepsziekte hebben opgelopen als gevolg van blootstelling aan gevaarlijke stoffen.

In juni wordt een voortgangsbrief naar de Kamer gestuurd over deze regeling. Deze tegemoetkoming komt niet in de plaats van een eventuele schadeloosstelling door de werkgever; de weg naar schadeverhaal door de werknemer blijft bestaan.

Volgens Alkaya en Van Kent zouden spoorwerkers geen dag meer onder gevaarlijke omstandigheden mogen werken. Ze wilden van de staatssecretaris weten wat zij gaat doen om de situatie onmiddellijk te laten oplossen door ProRail. Het beschikbaar stellen en het juiste gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen is voldoende schrijft de bewindsvrouw, maar het is volgens haar wel zo, dat dit als laatste maatregel geldt en dus niet ter vervanging van maatregelen die hoger staan in de arbeidshygiënische strategie, zoals nat werken zoals genoemd in de eigen Arbocatalogus.

Strenger toezicht

“Als opdrachtgever van de bouwwerkzaamheden moet ProRail erop toezien dat de aannemers de werkzaamheden conform de richtlijnen en maatregelen uit de Arbocatalogus uitvoeren. ProRail heeft naar aanleiding van de situaties die Zembla heeft getoond aangegeven er met onmiddellijke ingang strenger op toe te zien dat de aannemers zich aan hun verantwoordelijkheden voor het eigen personeel houden.”

Spoorballast storten, Utrecht CS, foto: Gerrit Serné/ProRail

Dit wil overigens niet zeggen dat ProRail hiermee aan alle Arboregels voldoet. Bureau 4Infra heeft in 2018 geconcludeerd dat er geen beleid is dat zich richt op het totaal wegnemen van de gevaarbron (ballast zonder kwartsstof) en expliciet benoemd dat de spoorbranche hiermee niet aan de Arbeidsomstandighedenwet en het Arbeidsomstandigheden-besluit voldoet. Dit was voor ProRail aanleiding om TNO onderzoek te laten doen naar mogelijke alternatieve ballast steensoorten. Het is aan de Inspectie SZW om vast te stellen op welke punten ProRail wel of niet aan de Arbowet- en regelgeving voldoet. “De Inspectie is een onderzoek daarnaar gestart. Ik wil niet vooruitlopen op de uitkomsten van dat onderzoek.”

De Inspectie SZW doet zowel onderzoek naar het gebruik van kwartshoudende stenen als naar stofvorming bij spoor werkzaamheden waaronder respirabel kwartsstof. Het onderzoek is volgens Van Veldhoven van vele zaken afhankelijk en het is daarom volgens haar op voorhand niet te zeggen wanneer het afgerond zal zijn.

Lees ook:

Auteur: Paul van den Bogaard

Paul van den Bogaard is redacteur van SpoorPro.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.

Inspectie SZW start onderzoek naar naleven Arbowet ProRail bij spoorwerk | SpoorPro.nl
Stof-Arm-Los-Trein (SALT) Voestalpine RailPro

Inspectie SZW start onderzoek naar naleven Arbowet ProRail bij spoorwerk

De Inspectie Sociale Zaken en Werkgelegenheid (ISZW) is een onderzoek gestart naar de naleving van onder meer de Arbowet door ProRail in haar rol als werkgever en opdrachtgever. Dit naar aanleiding van de uitzending van Zembla over respirabel kwartsstof dat vrijkomt bij werkzaamheden aan spoorballast. Verder is ISWZ met ProRail in gesprek over verbeteringen in het veiligheids- en gezondheidsbeleid van de spoorbeheerder. Dat blijkt uit antwoorden van staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat op Kamervragen.

ProRail is onder andere gevraagd te komen met een verbeterplan waarin zij vanuit de verantwoordelijkheid als opdrachtgever de noodzakelijke beheersmaatregelen moet aangeven en hoe zij stuurt op de toepassing daarvan door de betrokken organisatieonderdelen en (onder)aannemers. Dat blijkt uit antwoorden van staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat op Kamervragen.

Vervanging kwartshoudend steen

Bij de sturing op het naleven van de beheersmaatregelen moet volgens Van Veldhoven meer aandacht worden besteed aan de verplichtingen uit het Arbobesluit, zoals het doen van een volledig blootstellingsonderzoek, het onderbouwen waarom vervanging van kwartshoudend steen nog niet mogelijk is, het daadwerkelijk vervangen waar mogelijk, en het treffen van maatregelen om de blootstelling zo laag mogelijk te houden. Dit omvat volgens de staatssecretaris ook het voorschrijven van een veilige werkmethode en het er op toezien dat deze wordt toegepast.

Inspecteur-generaal Marc Kuipers kondigde in de uitzending van Zembla al aan onderzoek te gaan doen naar de blootstelling van spoorwerkers aan respirabel kwartsstof. De onderzoeken naar vervangende steensoorten en manieren om kwartshoudende steensoorten veilig te vervoeren en verwerken liepen al voor Zembla een reportage maakte over het onderwerp. ProRail verwacht dit najaar de resultaten van deze door TNO uitgevoerde onderzoeken.

Meldingen

Het in april uitgezonden tv-programma leidde tot een groot aantal Kamervragen van onder meer SP, D66 en VVD. Zo vroegen Mahir Alkaya en Bart van Kent (SP) zich af hoe het kan dat de ISZW niet eerder op de hoogte was van de door Zembla gemelde stofvorming en heeft ingegrepen. “De inzet van de Inspectie SZW gebeurt risico-gestuurd en is daarnaast ook afhankelijk van meldingen of klachten en andere signalen die binnenkomen”, aldus de staatssecretaris.

Sinds 2010 zijn er volgens Van Veldhoven geen meldingen ontvangen vanuit de sector. Eénmaal (in 2017) is een project stilgelegd omdat werd vastgesteld dat er sprake was van teveel stofontwikkeling, zonder dat een kwartsstof-blootstellingsbeoordeling had plaatsgevonden. Dit werd vastgesteld bij een controle naar aanleiding van een milieuklacht gericht op een bedrijf vlak bij het spoor.

Staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur en Waterstaat

Een andere kamervraag ging over het compenseren van slachtoffers. De werkgever is hierbij verantwoordelijk voor eventueel geleden schade. Maar omdat het schadeverhaal bij beroepsziekten via het aansprakelijkheidsrecht voor werkenden complex is –het vaststellen van de oorzaak van de schade is vaak ingewikkeld en de schadeafhandeling is daardoor tijdrovend en kostbaar- heeft het ministerie van SZW de commissie Heerts gevraagd advies uit te brengen over een betere organisatie van het proces van schadeafhandeling bij beroepsziekten door blootstelling aan gevaarlijke stoffen.

Tegemoetkomingsregeling

Naar aanleiding daarvan werkt het ministerie van Sociale Zaken en Werkgelegenheid aan een tegemoetkomingsregeling voor slachtoffers van ernstige beroepsziekten veroorzaakt door blootstelling aan gevaarlijke stoffen. Het streven is er op gericht dat de regeling op 1 juli 2022 in werking treedt. De regeling voorziet in erkenning en tegemoetkoming voor (ex)werknemers die een ernstige beroepsziekte hebben opgelopen als gevolg van blootstelling aan gevaarlijke stoffen.

In juni wordt een voortgangsbrief naar de Kamer gestuurd over deze regeling. Deze tegemoetkoming komt niet in de plaats van een eventuele schadeloosstelling door de werkgever; de weg naar schadeverhaal door de werknemer blijft bestaan.

Volgens Alkaya en Van Kent zouden spoorwerkers geen dag meer onder gevaarlijke omstandigheden mogen werken. Ze wilden van de staatssecretaris weten wat zij gaat doen om de situatie onmiddellijk te laten oplossen door ProRail. Het beschikbaar stellen en het juiste gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen is voldoende schrijft de bewindsvrouw, maar het is volgens haar wel zo, dat dit als laatste maatregel geldt en dus niet ter vervanging van maatregelen die hoger staan in de arbeidshygiënische strategie, zoals nat werken zoals genoemd in de eigen Arbocatalogus.

Strenger toezicht

“Als opdrachtgever van de bouwwerkzaamheden moet ProRail erop toezien dat de aannemers de werkzaamheden conform de richtlijnen en maatregelen uit de Arbocatalogus uitvoeren. ProRail heeft naar aanleiding van de situaties die Zembla heeft getoond aangegeven er met onmiddellijke ingang strenger op toe te zien dat de aannemers zich aan hun verantwoordelijkheden voor het eigen personeel houden.”

Spoorballast storten, Utrecht CS, foto: Gerrit Serné/ProRail

Dit wil overigens niet zeggen dat ProRail hiermee aan alle Arboregels voldoet. Bureau 4Infra heeft in 2018 geconcludeerd dat er geen beleid is dat zich richt op het totaal wegnemen van de gevaarbron (ballast zonder kwartsstof) en expliciet benoemd dat de spoorbranche hiermee niet aan de Arbeidsomstandighedenwet en het Arbeidsomstandigheden-besluit voldoet. Dit was voor ProRail aanleiding om TNO onderzoek te laten doen naar mogelijke alternatieve ballast steensoorten. Het is aan de Inspectie SZW om vast te stellen op welke punten ProRail wel of niet aan de Arbowet- en regelgeving voldoet. “De Inspectie is een onderzoek daarnaar gestart. Ik wil niet vooruitlopen op de uitkomsten van dat onderzoek.”

De Inspectie SZW doet zowel onderzoek naar het gebruik van kwartshoudende stenen als naar stofvorming bij spoor werkzaamheden waaronder respirabel kwartsstof. Het onderzoek is volgens Van Veldhoven van vele zaken afhankelijk en het is daarom volgens haar op voorhand niet te zeggen wanneer het afgerond zal zijn.

Lees ook:

Auteur: Paul van den Bogaard

Paul van den Bogaard is redacteur van SpoorPro.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.