Lange goederentrein Tilburg

‘Strakkere regie op mobiliteit zorgt voor meer capaciteit op het spoor’

Er valt de nodige capaciteitswinst te halen als er een strakkere regie op mobiliteit komt. Dat kan bijvoorbeeld door het wegverkeer met een kilometerheffing te beprijzen, spits- en dalgebruik van het spoor, prijsprikkels in te voeren bij opstelterreinen en snelheden te harmoniseren bij capaciteitskrapte. Dat zegt Hans-Willem Vroon van RailGood in reactie op de waarschuwing die ProRail vorige week afgaf over het steeds drukker wordende Nederlandse spoor.

Spoorbeheerder ProRail verwacht dat het aantal treinreizigers tot 2030 met 45 procent toeneemt. Ook ziet ProRail een toename van het aantal goederentreinen. “We zien dat de OV-sector de druk op het kabinet opvoert voor meer investeringen in het spoor. Er wordt flink gelobbyd, maar we moeten het niet overdrijven. Er valt namelijk nog veel transportefficiëntie te behalen.”

Buiten de spit reizen

De spoorgoederenvertegenwoordiger noemt als voorbeeld dat NS werknemers stimuleert om buiten de spits te reizen. Het zou volgens hem goed zijn als andere bedrijven en onderwijsinstellingen dit ook meer gaan doen. Nederland en de haar omringende landen zouden slimmer om moeten gaan in het lustverkeer (recreatief) en het mustverkeer (woon-werkverkeer).

“Werkgevers en werknemers moeten samen over oplossingen nadenken. We willen hier geen Indonesische toestanden met een structurele verkeersopstopping in en rond de spits. Dat zou echt funest zijn voor de economie en de leefomgeving.” Hij steunt het pleidooi van vorige week in het FD voor een deltacommissaris mobiliteit. “Die kan over alle modaliteiten heen kijken waar de knelpunten zitten en integrale oplossingen ontwikkelen die positief zijn voor onze economie, leefomgeving en klimaat.”

Gebruikersvergoeding spoor

Volgens Vroon zou het verder ook goed zijn als in de gebruikersvergoeding voor het spoor duidelijk en doelgericht onderscheid wordt gemaakt voor een spits- en dalpad. “Als het druk is dan betalen vervoerders bij wijze van spreke 150 procent van het tarief per treinkilometer, bij normale drukte 100 procent en als het rustig is 50 procent. Tariefdifferentiatie kan zorgen voor een betere benutting van het spoor.”

Daarnaast zou de Nederlandse overheid het gebruik van de goederenspoorlijn Betuweroute moeten stimuleren. “Ik ben onlangs nog bij de Betuweroute gaan kijken, waar zo ongeveer iedere vijftien minuten een trein voorbijkomt. Die verkeersintensiteit kan best omhoog. Als de tarieven van deze spoorlijn beduidend goedkoper zijn dan het reguliere spoor, dan loont het voor vervoerders best de moeite om een stukje om te rijden. Uiteraard moet dan wel aansluitende capaciteit in Duitsland zijn geborgd.”

Harmoniseren snelheden

Ook het meer harmoniseren van snelheden en het beter laten doorstromen van doorgaande treinen op sommige trajecten kan volgens Vroon helpen in het oplossen van het capaciteitsprobleem. “Als een trein 120 kilometer per uur rijdt in plaats van 90 dan scheelt dit op de verbinding Kijfhoek-Venlo ongeveer vijf minuten.”

“Als alle treinen 85 à 95 rijden bij capaciteitskrapte, dan is de capaciteit groter. Een betrouwbare dienstregeling en voor treinen is voor alle gebruikers van het spoor optimale dan de beperkte tijdswinst die versnelling meestal met zich meebrengt op het gemengde net”, vindt Vroon. “Goederentreinen moeten sowieso niet aan de kant genomen worden op drukke baanbakken. Dat vreet capaciteit, omdat ze weer op snelheid moeten komen als ze gaan rijden.”

Lange goederentreinen

Verder dient volgens Vroon haast te worden gemaakt met het mogelijk maken van rijden met goederentreinen met een lengte van 740 meter. “Op containertreinen kunnen dan zo acht tot twaalf containers extra mee. Dat staat gelijk aan vier tot acht trucks. Voor verladers verlaagt dit de transportkosten per ton of container aanzienlijk. ”

ProRail maakte bekend met DB Cargo testritten te gaan maken met deze lengte, maar volgens Vroon gaat dit niet snel genoeg. “In Venlo zijn er te weinig sporen beschikbaar voor een lengte van 740 meter, zelfs soms voor een lengte van 640 meter. Het is mooi dat er proeven en een studie worden gedaan, maar wanneer wordt dit nu eens concreet? We moeten met elkaar echt vaart maken met de verhoging van de transportefficiëntie van het spoor. Dat is niet alleen goed voor de benutting van onze dure infrastructuur, maar ook voor de concurrentiepositie en rentabiliteit van het spoorgoederenvervoer.”

Opstelsporen

Slim omgaan met opstelsporen is volgens de spoorgoederenvertegenwoordiger ook een manier om slim om te gaan met capaciteit. “Op de Betuweroute had je voorheen A- B-, en C-locaties om treinen op te stellen. Dit brengt met zich mee dat vervoerders gingen nadenken over waar ze hun capaciteit bestelden. Daardoor nam op bepaalde trajecten de krapte op het spoor af. Om dit goed te kunnen laten werken moet er wel een alternatief opstelterrein in de nabijheid zijn.” In de Rotterdamse haven werkt dit, maar op bijvoorbeeld Amsterdam Westhaven, Rotterdam en Venlo ontbreekt het volgens hem aan alternatieve locaties.

Als beter benutten van het spoorsysteem niet lukt is er volgens hem alle reden om tijdig extra infrastructuur aan te leggen. “We zullen met elkaar een goede balans moeten vinden in verbinden, verslimmen en verduurzamen. Dat vraagt om een strakke regie op mobiliteit in Nederland vanuit een integrale visie, voor reizigers- en goederenvervoer en ook over de modaliteiten en de vervoersketens heen.”

Lees ook:

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en adjunct-hoofdredacteur van de vakwebsites van ProMedia Group.

1 reactie op “‘Strakkere regie op mobiliteit zorgt voor meer capaciteit op het spoor’”

Henk Angenent|30.08.18|12:42

Klinkt een beetje als “rearranging the deck chairs on the Titanic”. Er zijn m.i. grotere ingrepen nodig. Als ik zie wat er de afgelopen jaren aan asfalt is uitgegeven – en nog steeds wordt uitgegeven – is de verhouding met investeringen in meer spoor helemaal zoek.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.