Werkzaamheden, lightrail-project, Tel Aviv

Kans op aanslagen kleiner door veiligheidseisen in spoorontwerp

Om de kans op een terroristische aanslag op het spoor te verkleinen, dienen de toekomstige ontwerpen voor spoorprojecten aan specifieke veiligheidseisen te voldoen. Zo moeten holle ruimtes en verborgen hoekjes bij de bouw van een nieuw station worden vermeden. Daardoor wordt het bijvoorbeeld moeilijk om explosieven te verbergen. Ook dient het spoorsysteem zoveel mogelijk gesloten te zijn, zodat het niet mogelijk is om de spoorbaan te betreden. Dat zegt directeur Joost van Opijnen van ingenieurs- en detacheringsbureau SVO-rail.

De Duitse krant Bild maakte onlangs bekend dat terreurorganisatie Al-Qaida plannen heeft om aanslagen te plegen op het spoor in Europa. Er wordt rekening gehouden met bomaanslagen op treinen, aanvallen met explosieven en sabotage van het spoor, bovenleidingen en tunnels.

Verhoogde terreurdreiging

Duitse veiligheidsdiensten staan stand-by en op stations en de tracés van de hogesnelheidstrein ICE zijn diverse maatregelen getroffen. Ook België zou maatregelen op het spoor hebben genomen vanwege de verhoogde terreurdreiging.

Van Opijnen: “Als mensen een aanslag willen plegen dan is dat op een plek waar veel mensen zijn of een plek waar veel schade aan te richten is, zoals in een spoortunnel of bij een kunstwerk. Stations als Schiphol, Duivendrecht, Amsterdam Centraal, Utrecht Centraal en Rotterdam Blaak zijn plekken met veel reizigers en infrastructuur.”

Hotspots beveiligen

“We dienen specifiek de hotspots van de railinfrastructuur te beveiligen. Dat kan bijvoorbeeld door te zorgen dat op die specifieke punten mensen niet in de buurt van de spoorbaan kunnen komen. Dat kan door toezichthouders in te zetten naast het spoor. In Nederland is een groot deel van het spoor niet afgesloten van de buitenwereld”, aldus de directeur.

SVO-rail heeft het ontwerp ‘the Red Line’, een metroverbinding in de Israëlische stad Tel Aviv, gemaakt waarbij hoge eisen werden gesteld aan het voorkomen van terroristische aanslagen. Van Opijnen: “Zo zijn in het ontwerp holle ruimtes en donkere hoekjes vermeden in de baan en is er in alle ondergrondse metrostations een ruimte ingericht voor mensen met een beveiligingsfunctie. Dat is een plek waar ze onder meer de beveiligingscamera’s bekijken.”

Metroverbinding Tel Aviv

De Israëlische metroverbinding waarvoor SVO-rail het ontwerp maakte, is zeven kilometer lang en heeft verschillende haltes. In Tel Aviv is het metrosysteem geheel afgesloten van de buitenwereld waardoor er geen mensen op het spoor kunnen komen. Daarbij is rekening gehouden met specifieke Israëlische ontwerpeisen waardoor het spoor rond de haltes geen plaats biedt om dingen te verbergen. Er is in 2011 gestart met de aanleg van the Red Line. Naar verwachting wordt de metrolijn in 2017 of 2018 geopend.

Van Opijnen: “Met de kennis van nu zou ik er voorstander van zijn om bij het ontwerp van een station zoals dat van Rotterdam Blaak dezelfde technische eisen te stellen zoals bij het metrostation van Tel Aviv. Dat betekent niet dat wij ook mannen met uzi’s in de metrostations neer moeten zetten, maar bijvoorbeeld dat we meer doen met camerabeveiliging. En aan de technische kant ben ik voor specifieke ontwerpeisen zoals de Israëlische, waarmee je preventief bepaalde zaken uitsluit.”

Veiligheidsgevoel

“Ik ben gedetacheerd geweest bij RandstadRail. We zijn daar bezig geweest met het creëren van een gevoel van veiligheid voor de reiziger. Het is bijvoorbeeld belangrijk dat een vrouw zich ‘s avonds veilig voelt in een metrotunnel”, aldus de directeur.

“Al was dit niet de opdracht, toch ben je eigenlijk al met eenzelfde soort maatregelen bezig die terroristische aanslagen bemoeilijken zoals het uitsluiten van verborgen plekjes en veel gebruik van glas. Dit verhoogt het veiligheidsgevoel en heeft tegelijkertijd het effect dat je geen dingen kunt verstoppen”, legt Van Opijnen uit.

Gesloten spoorsysteem

Nederland dient bij een verhoogde terorrismedreiging direct toezichthouders in te zetten op hotspots bij een verhoogde terrorismedreiging. Op lange termijn pleit de directeur voor een gesloten spoorsysteem. “Dit is goed voor de veiligheid van het gehele systeem. Dan kunnen mensen niet meer op de spoorbaan komen. Dit heeft niet alleen met terrorisme te maken. Zo heb je ook mensen die voor een trein springen en spoorlopers. Als je dat technische uitsluit, dan zal dat de veiligheid enorm vergroten.”

Er zijn in Nederland al voorbeelden van grotendeels gesloten spoorsystemen te noemen zoals de Flevolijn, HSL Zuid en de Betuweroute. Daarbij zijn geen gelijkvloerse kruisingen, waardoor er geen interactie met het verkeer is en indringers minder gemakkelijk op de baan kunnen komen.

Marieke van Gompel

Het metronetwerk in Tel Aviv waarvan the Red Line onderdeel uitmaakt: 

Tel Aviv, metronetwerk

U las zojuist één van uw gratis premium artikelen

Uw abonnement helpt onze journalisten bij het zoeken naar de waarheid in de spoorsector.

Onbeperkt lezen? Stap nu in en profiteer van de introductieaanbieding ‘eerste maand gratis.

start 1 maand gratis proefabonnement

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en algemeen hoofdredacteur van ProMedia Group.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.