Michiel Vijverberg, programmamanager implementatie ERTMS bij ProRail

Programmamanager Michiel Vijverberg: “Niet techniek, maar verandering werkwijze is gamechanger ERTMS”

De handtekeningen worden maandagmiddag gezet onder het ERTMS-contract tussen ProRail en systeemleverancier Thales. Een mijlpaal, zegt Michiel Vijverberg, programmamanager ERTMS bij ProRail. “Zonder tekort te doen aan al het werk van de afgelopen jaren: dat waren de voorbereidingen. Nu gaan we écht aan de slag, samen met een partij die meedenkt in de doorontwikkeling. Nog een paar jaar ontwikkelen en dan: naar buiten.” Vijverberg zelf gaat dat op afstand volgen: hij zette het ERTMS-programma binnen ProRail op poten en vertrekt na vijf jaar naar de RET.

Het is de grootste verandering van het Nederlandse spoor ooit: de invoering van het European Rail Traffic Management System, de Europese standaard voor treinbeveiliging- en besturing. En Vijverberg vond het ‘een eer daar leiding aan te geven’. Toen hij in 2017 naar ProRail kwam, was net duidelijk dat het programma echt bij de betrokken partijen zou komen te liggen. Vandaag tekenen ProRail en Thales een langlopend contract (maximaal 37 jaar) met een maximale waarde van 420 miljoen euro dat regelt dat Thales het Central Safety System (CSS) van dit digitale treinbeveiligingssysteem in de infrastructuur verzorgt.

Veranderen van binnenuit

“Misschien moet je het niet opschrijven, maar ik ben niet zo’n enorme processenman”, lacht de programmamanager. “Alle stapjes en formuliertjes… Ik ben zelf meer van het dóen.” Het eerste wat Vijverberg deed toen hij startte, was samen met zijn collega’s Thijs Verhulst en Pieter Smit een plan maken, uiteraard in overleg met de andere collega’s uit verschillende afdelingen, het management en de OR.

Zo’n programma kun je op twee manieren uitvoeren, legt Vijverberg uit: búiten de organisatie, waarbij je het afgeronde geheel daarna ‘naar binnen’ brengt. Of ín de organisatie, veranderen van binnenuit. Samen met de organisatie koos hij voor het tweede. “De vernieuwing is bedacht, gebouwd, ontwikkeld binnen bestaande ProRail-afdelingen. Daardoor voelen collega’s zich eigenaar van de verandering. We zijn immers bezig dingen te wijzigen in het bestaande spoor. Je wilt de mensen die het bestaande werk doen, dan ook meenemen.”

Van onderhoud naar updates

Een tweede belangrijke stap: vaststellen voor wat voor soort veranderopgave ProRail met ERTMS stond. Vijverberg: “ERTMS klinkt al heel technisch, maar kennis van het ERTMS-systeem hebben we al wel. Heel anders wordt het als je in heel Nederland één architectuur, één oplossing, één manier van beheer wilt. En dat wilden we: de echte gamechanger is de verandering die deze techniek brengt in je werkwijze. ProRail moet ontwikkelen van operationele techniek naar informatietechnologie.”

Michiel Vijverberg te gast in de studio van SpoorProTV. Bron: ProMedia Group

Het bestaande systeem is statisch, legt de programmamanager uit, ERTMS vereist regelmatig updates. “We gaan van iets wat in decennia wel vernieuwd werd, maar beperkt gewijzigd, naar iets wat misschien wel elk jaar verandert. Vergelijk het met een bakelieten telefoon enerzijds en je mobieltje anderzijds: die laatste heeft updates. En ICT vergt meer samenwerking over de afdelingen en ketenpartijen. Dat betekent wat voor de toekomst: ProRail zal meer landelijk moeten samenwerken met externe partners.”

Anders contracteren

Die filosofie, dat ERTMS meer een ict-programma dan een zuiver assetmanagementprogramma is, hielp enorm bij de volgende stap: de aanbesteding. Het contract dat vandaag getekend werd met Thales, geeft ruimte voor doorontwikkeling. “We bouwen voor de toekomst. Je wilt daarom toekomstige veranderingen onderbrengen in een contract, maar tegelijkertijd weet niemand nog wat die veranderingen zijn en wat het kost”, aldus Vijverberg. ERTMS vergt dat ProRail met een leverancier een andere samenwerking aangaat: een partnership. “Thales en wij hebben beiden geen glazen bol: we kunnen niet alles vooraf hard afspreken en beprijzen. Het contract gaat daarom meer over procesafspraken dan over instandhouding.”

Vandaag is een mijlpaal, zegt Vijverberg. “Nu hebben we een systeemleverancier naast ons waarvan we overtuigd zijn dat die niet alleen een goed systeem aan boord heeft, maar ook als partij de juiste is. Samen gaan we aan de slag. Het programma gaat een nieuwe fase in: nog een paar jaar ontwikkelen, testen en dan: naar buiten.”

ERTMS vereist samenwerking

Over naar buiten gesproken: Vijverberg zelf neemt eind mei afscheid van ProRail. “Ik krijg energie van opbouwen. Het is goed als in deze fase iemand met een andere blik dit team leidinggeeft.” Hij vertrekt met alle vertrouwen in het nieuwe systeem. “Het is wel van groot belang dat iedereen in de sector nauw gaat samenwerken, hand in hand. Vernieuwen kan je niet alleen, zeker niet in zo’n groot programma. Ik vind het mooi dat ik mocht meewerken aan deze transitie, meebouwen aan duurzame mobiliteit die blijft.”

Lees ook:

Digital Twin moet ProRail helpen de ERTMS-uitrol te versnellen

Auteur: Kenneth Steffers

Kenneth Steffers is (politiek) verslaggever, journalist en redacteur voor SpoorPro.nl

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.