Alstom ERTMS, foto: Julien Goldstein/Alstom

Landelijke vakbekwaamheidseisen ERTMS voor machinisten gereed

In voorbereiding op de uitrol van ERTMS in Nederland presenteren het Operationeel Kenniscentrum ERTMS (OKE), de vervoerders en opleidingsbedrijven een pakket met vakbekwaamheidseisen voor de machinist. In deze eisen is vastgelegd wat een machinist moet leren, begrijpen en kunnen om zijn of haar werk goed en veilig uit te voeren. De vakbekwaamheidseisen vormen de basis voor het maken van opleidingen.

Binnen enkele jaren worden vrijwel alle 7.000 machinisten in Nederland opgeleid of bijgeschoold om te kunnen rijden met ERTMS. De voorbereidingen voor de opleidingen zijn in volle gang. Tot voor kort ontbrak het binnen de Nederlandse spoorsector aan afspraken hierover. De landelijke uitrol van ERTMS heeft hierin een kentering teweeggebracht. Vervoerders en opleidingsbedrijven hebben onder regie van het Operationeel Kenniscentrum ERTMS (OKE) gezamenlijk vakbekwaamheidseisen ERTMS voor de machinist vastgesteld.

Bruikbare kennnis

Arjo van Loo, projectleider OKE: “Er is uitstekend samengewerkt. Operationele experts van reizigersvervoerders, goederenvervoerders, aannemers en opleidingsbedrijven hebben hun kennis ingezet. Het OKE heeft ervoor gezorgd dat deze kennis goed bruikbaar is voor opleiders en vakinhoudelijk leidinggevenden. Dat de vakbekwaamheidseisen nu vastgesteld zijn valt overigens mooi samen met de voorbereidingen die plaatsvinden voor het opleiden van machinisten.”

Om zijn werk te mogen doen heeft een machinist een machinistenvergunning nodig waarvoor hij een landelijk examen aflegt. Maar voordat de machinist het spoor op mag is ook een bevoegdheidsbewijs nodig dat wordt afgegeven door de vervoerder voor wie de machinist werkt. Dit bewijs betreft de kennis van het materieel en de infrastructuur. Opleiden en examineren van de machinist voor het bevoegdheidsbewijs is een zaak van de vervoerder. Hier gaat het in de praktijk nogal eens mis.

Wettelijke richtlijn

In Nederland zijn er circa 50 vervoerders die ieder een bevoegdheidsbewijs mogen afgeven zonder dat er een onderlinge afstemming gevraagd is over onderliggende vakbekwaamheidseisen. In 2018 stelde de Inspectie voor Leefomgeving en Transport vast dat de ene vervoerder meer werk maakt van vakbekwaamheid dan de ander. In de wettelijke Machinistenrichtlijn zijn wel kaders aangegeven maar deze bieden veel ruimte voor interpretatie. De inspectie drong daarom ook aan op het maken van sectorbrede afspraken over vakbekwaamheid. Met de vakbekwaamheidseisen ERTMS is hierin een eerste stap gezet.

Onder regie van het OKE is de Machinistenrichtlijn naast de Gebruikersprocessen ERTMS gelegd. Vervolgens is specifiek gemaakt welke handelingen een machinist moet beheersen en over welke kennis hij moet beschikken. Daarna is voor de opleiders inzichtelijk gemaakt hoe aan specifieke vakbekwaamheidseisen kan worden voldaan. Dat bleek een hele grote klus te zijn, die alleen geklaard kon worden met inzet van ervaren machinisten van de verschillende vervoerders.

De vakbekwaamheidseisen zijn te vinden op de website van het OKE.

Lees ook:

Auteur: Paul van den Bogaard

Paul van den Bogaard is redacteur van SpoorPro.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.