Tweede Kamer

Tweede Kamer behandelt omvorming ProRail pas na zomer

De Tweede Kamer gaat het wetsvoorstel voor de omvorming van ProRail van een besloten vennootschap naar een zelfstandig bestuursorgaan niet voor de zomer behandelen. Dat is de uitkomst van een procedurevergadering van de commissie van Infrastructuur en Waterstaat in de Tweede Kamer waarin werd gestemd over een lijst met spoedeisende wetsvoorstellen.

Er is nog geen datum gepland voor de inneming van de schriftelijke vragen van de Tweede Kamer aan de minister over het wetsvoorstel, wat betekent dat er nog niet over het wetsvoorstel kan worden gestemd. Daarmee valt het niet stil, licht D66-Kamerlid Rutger Schonis toe. “Er worden al een aantal zaken in gang gezet, zoals een technische briefing met de Raad van State, er komt een brief van het kabinet met de ingediende zienswijzen naar aanleiding van de consultatie over de lagere regelgeving en er komt een rondetafelgesprek met diverse stakeholders uit de spoorsector.”

Technische briefing en rondetafelgesprek

Bij de technische briefing en het rondetafelgesprek wordt op dit moment onderzocht of dit digitaal of live gaat gebeuren. Bij het rondetafelgesprek zou het ook mogelijk om schriftelijk positioning papers in te dienen. Volgens Schonis is het belangrijk dat deze gesprekken allemaal doorgang vinden. “Er is heel veel werk in dat wetsvoorstel gaan zitten en je wil de sector duidelijkheid geven. Het is nu crisis, maar dat wil niet zeggen dat we niet over de toekomst na moeten blijven denken.”

Dat vindt ook Tweede Kamerlid Stieneke van der Graaf van de ChristenUnie: “De aanloop naar de omvorming tot een zbo loopt al langere tijd in de betrokken organisaties. Het wetstraject moet wel zorgvuldig doorlopen worden. Daar kunnen we nu mee beginnen.”

Tegenvaller

De vertraging is een tegenvaller voor minister Van Veldhoven die vond dat het wetsvoorstel voor de zbo-vorming voor de zomer diende te worden behandeld, omdat het in het regeerakkoord staat. Kamervoorzitter Khadija Arib wilde echter strengere criteria. Wetten moeten coronagerelateerd zijn, of juridisch of maatschappelijk noodzakelijk zijn om snel behandeld te worden.

Naar alle waarschijnlijkheid zal door de latere behandeling de deadline voor de structuurwijziging van ProRail in januari 2021 niet worden gehaald. Ook de omvorming van het Infrastructuurfonds naar een Mobiliteitsfonds zal naar alle waarschijnlijkheid over de zomer heen worden getild. De commissieleden hebben de minister gevraagd om aan te geven wat de consequenties zijn als dit wetsvoorstel pas na het zomerreces wordt behandeld.

Meer grip

ProRail is nu nog een besloten vennootschap met een raad van commissarissen en wordt in de nieuwe vorm een zelfstandig bestuursorgaan onder het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW). IenW wil met de structuurwijziging meer grip krijgen op de financiën van ProRail. ProRail ontvangt jaarlijks ongeveer twee miljard euro subsidie voor het beheer, onderhoud en de aanleg van het spoor. Het ministerie verwacht met het omvormen van ProRail tot zbo scherper inzicht te krijgen in de besteding van deze middelen en zich beter te kunnen verantwoorden naar de Tweede Kamer.

Binnen de spoorsector is er veel weerstand tegen de plannen van het ministerie om ProRail om te vormen tot zbo. Betrokken partijen vrezen dat de aandacht van ProRail zal verschuiven richting de Tweede Kamer en het ministerie en verder weg zal gaan van de spoorsector. Daarnaast is de verwachting dat de prestaties op het spoor en de samenwerking tussen partijen in de spoorbranche achteruit zullen gaan.

Loco secretaris-generaal Jan Hendrik Dronkers van het ministerie van IenW gaf vorige maand tijdens een SpoorPro Seminar aan dat de omvorming van ProRail het operationele proces niet zal raken. De huidige werkwijze waarbij het ministerie ProRail subsidies geeft voor de uitvoering en boetes als het niet goed gaat is volgens hem een rare constructie. Er is vanuit het ministerie veel controle op details en als ProRail een zbo is zullen processen volgens hem soepeler verlopen. De beheerconcessie en het boetesysteem komen in de nieuwe vorm onder meer te vervallen. 

Lees ook:

U las zojuist één van uw gratis premium artikelen

Uw abonnement helpt onze journalisten bij het zoeken naar de waarheid in de spoorsector.

Onbeperkt lezen? Stap nu in en profiteer van de introductieaanbieding ‘eerste maand gratis.

start 1 maand gratis proefabonnement

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en algemeen hoofdredacteur van ProMedia Group.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.