Een goederentrein komt bij Zevenaar vanuit Duitsland Nederland binnen rijden, foto: Hollandse Hoogte

Europese spoorbeheerders: geen verlaging gebruikersvergoeding, maar uitstel van betaling

Het is beter om spoorvervoerders uitstel van betaling te geven in plaats van de gebruikersvergoeding te  verlagen. Door geen of veel minder toegangsgelden te betalen wordt de pijn slechts ‘verlegd’ van de vervoerder naar de infrastructuurbeheerder. Dit is echter geen duurzame oplossing. Dat zegt directeur Monika Heiming van de European Infrastructure Managers (EIM), waarin vijftien Europese spoorbeheerders zijn verenigd, in een video-interview met SpoorPro.

Europese spoorvervoerders die geraakt worden door de coronacrisis pleiten voor leningen, uitstel van betaling en verlaging van de gebruikersvergoeding voor het spoor. Met name onder nieuwe toetreders op het spoor zijn er veel zorgen over het voortbestaan na de coronacrisis. Volgens Heiming is het ‘belangrijk dat spoorvervoerders worden gesteund, zodat ze kunnen blijven bestaan’.

De Europese Commissie stuurde deze week een brief aan de Europese sector waarin gewezen wordt op de mogelijkheden voor lidstaten om de spoorsector financieel te steunen tijdens de coronacrisis. EU-regelgeving staat dit onder bepaalde voorwaarden toe, vanwege de uitzonderlijke omstandigheden waarin Europa zich nu bevindt.

Gebruikersvergoeding

Het verlagen van de gebruikersvergoeding is volgens Heiming niet de oplossing om de problemen het hoofd te bieden, omdat spoorbeheerders daardoor in financiële problemen kunnen komen. Het zou volgens haar logischer zijn als spoorvervoerders direct een beroep doen op ondersteuning door de lidstaten die mede mogelijk is gemaakt door de EU.

“Het geld van de gebruikersvergoeding moet juist worden ingezet om het spoor klaar te maken voor na de coronacrisis, zodat de capaciteitsproblemen kunnen worden aangepakt en de investeringen in het spoor door gaan”, legt ze uit. “Als je geen geld meer vraagt voor het gebruik van het spoor, dan kunnen spoorbeheerders hun eigen leveranciers niet meer betalen, bijvoorbeeld voor de uitrol van ERTMS of het doorvoeren van verbeteringen aan het spoor.”

Bekijk hier het video-interview met directeur Monika Heiming van EIM:

Regelgeving

“We hebben samen met de Europese Commissie gekeken naar wat we vanuit juridische hoek kunnen doen. En we waren het erover eens dat we niet kunnen afwijken van bestaande regelgeving. Het is bijvoorbeeld niet mogelijk om lagere tarieven te hanteren dan de directe kosten voor het gebruik van het spoor.” Volgens haar is dit ingewikkeld, omdat daar een uitzonderingsregel voor zou moeten komen. “Wat verschillende van onze leden wel doen is dat ze geen reserveringskosten bij annulering van treinpaden en parkeerkosten meer in rekening brengen.”

“We kijken op dit moment naar een geharmoniseerde aanpak vanuit PRIME voor de mogelijkheid van uitstel van betaling voor de gebruikersvergoeding van het spoor. We kunnen samen met de ministeries en marktautoriteiten besluiten om de annuleringskosten voor treinpaden te laten vervallen.”

Ook in Nederland wordt gekeken naar de mogelijkheden om de spoorvervoerders te steunen. ProRail-topman John Voppen heeft SpoorPro laten weten hierover met het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat in gesprek te zijn. “Daar waar wij binnen onze bevoegdheid kunnen handelen hebben we de betalingstermijn flink verruimd. Dat biedt even lucht, maar biedt geen structurele oplossing.” ProRail en IenW bekijken op dit moment verschillende opties, waaronder het tijdelijk laten vervallen van de parkeerkosten.

Crisisnoodplan

Heiming: “We kunnen het virus niet laten verdwijnen, maar als spoorbeheerders kunnen we samen met de vervoerders wel voor een naadloze operatie op het spoor zorgen. Sinds vorig jaar hebben we een crisisnoodplan vanuit PRIME. We zetten ons in om zo veel mogelijk goederentreinen en nog enkele passagierstreinen te laten rijden.” PRIME is een platform waarbij de Europese infrastructuurbeheerders en de Europese Commissie zijn aangesloten. PRIME is bedoeld om vroegtijdig problemen op het Europese spoor te signaleren en zo nodig snel EU-beleid te formuleren om problemen snel te kunnen tackelen.

Heiming wijst erop dat er in Europees verband wordt samengewerkt aan wat nodig is aan operationele procedures om treinen gestroomlijnd de grens over te laten gaan. Met hulp van de Europese Commissie heeft de internationale transportsector ‘Green Lanes’ gecreëerd bij grensovergangen die het goederenvervoer vrij baan moeten geven. “Als er een crisis is, is het belangrijkste dat de goederenstroom door kan gaan. En dit hebben we met de Green Lanes mogelijk gemaakt. Het is belangrijk voor de infrastructuurbeheerders dat ze hierin goed samenwerken anders dan stapelen de treinen zich bij de grens op. De leden van EIM hebben er samen met de overheden voor gezorgd dat de treinen door kunnen rijden.”

Green Deal

EIM is bang dat er door de coronacrisis minder aandacht zal zijn voor de duurzaamheidsdoelstellingen in de EU. “Met de COVID-19 crisis is er een risico dat veel financiering en aandacht zal verschuiven van de Green Deal naar het herstel van de economie. Dat is enerzijds begrijpelijk, maar we moeten niet onze duurzaamheidsdoelen uit het oog verliezen”, aldus beleidsmedewerker Guus de Bruijn van EIM. “De crisis heeft aangetoond dat het spoor van vitaal belang is. Nu investeren in het spoor en daarmee ook werkgelegenheid creëren is de beste manier om vanuit de coronacrisis invulling te geven aan de Green Deal,” besluit hij.

Lees ook:

Europese Commissie: steunmaatregelen voor spoorsector mogelijk

Lees meer in ons Dossier over het coronavirus.

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en algemeen hoofdredacteur van ProMedia Group.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.