Een goederentrein met wagons voor het vervoer van granen in bulk getrokken door een diesellocomotief van de spoorvervoer Freightliner Poland onderweg tussen Deventer en Hengelo naar de Nederlands - Duitse grens, foto: ANP

UIC: kosten geluidsreductie spoor kunnen modal shift belemmeren

Om de geluidsoverlast voor omwonenden van het spoor zo veel mogelijk te beperken, nemen spoorbeheerders en vervoerders ingrijpende maatregelen. Maar de hoge kosten voor aanvullende geluidsmaatregelen dreigen het concurrentievermogen van het treinverkeer aan te tasten. Dat schrijft de internationale brancheorganisatie voor spoorbedrijven UIC in een onlangs verschenen rapport over geluid- en trillingshinder door het spoor.

Deze kostenpost zou de vereiste modal shift naar het spoor kunnen belemmeren, aldus UIC. “In dit opzicht is het belangrijk dat de recente WHO-aanbevelingen met zorg worden uitgevoerd, met name om milieuvriendelijk spoorvervoer niet economisch te benadelen ten opzichte van andere vervoerswijzen en om de klimaatambities van de Europese Green deal te ondersteunen.”

WHO-richtlijn

De spoorsector zit in een spagaat, realiseert UIC zich. Enerzijds is alle aandacht gericht op het spoor als meest duurzame vorm van transport, maar aan de andere kant groeit de bewustwording van de negatieve effecten op de volksgezondheid van omgevingsgeluid. Vooral sinds de publicatie van de richtlijnen voor omgevingsgeluid door de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) in 2018. Verkeersgeluid is een van de belangrijkste bronnen van omgevingslawaai.

De spoorsector heeft hierbij al decennia geleden zijn verantwoordelijkheid genomen, vindt UIC. Dit door maatregelen om geluidshinder te beperken. Onder meer het retrofitten van composiet remblokken in goederenwagons, rail- en wieldempers, lage geluidsschermen en akoestisch slijpen. “Lopende en nieuwe EU-onderzoeksprojecten zullen de prestaties verder verbeteren: we verwachten een focus op optimalisatie van het hele systeem van voertuig, wiel en rail, en hun interacties, evenals een toenemende focus op bodemtrillingen.”

Gedifferentieerde gebruiksvergoeding

Nieuw Europees beleid, zoals de regelgeving geluid gedifferentieerde gebruiksvergoedingen (NDTAC) en de introductie van stillere routes in de TSI Geluid, zal verbeteringen stimuleren, is de verwachting. Op nationaal niveau worden grootschalige programma’s voor geluidsbeperking uitgevoerd en hebben verschillende landen een NDTAC-regeling met gehalveerde tarieven om de inzet van geluidsarme goederenwagons te stimuleren. Nederland werkt sinds 2008 met kortingen voor stille treinen. In Duitsland geldt sinds december vorig jaar een verbod op goederenwagons gietijzeren remblokken.

Over het algemeen zijn de maatregelen met de beste kosten-batenverhouding al geïmplementeerd of worden deze momenteel uitgevoerd, schrijft UIC. Maar er zijn daarnaast nog ingrijpendere maatregelen mogelijk die de geluidsproductie verder kunnen verminderen, maar deze brengen relatief hoge kosten met zich mee.

Een goederentrein in Oberhausen, Duitsland

Bedreiging

Hoge kosten voor aanvullende geluidsmaatregelen bedreigen volgens de organisatie het concurrentievermogen van het treinverkeer. “Geluidsbeperkende maatregelen moeten een goede kosten-batenverhouding hebben. Hiervoor zijn twee redenen: ten eerste is geluidsbeperking duur en daarom moet met de geïnvesteerde middelen zoveel mogelijk geluidsreductie worden bereikt.

Ten tweede brengen de hoge kosten voor geluidsbeheersing het concurrentievermogen van het spoor het meest in gevaar, anders komen de voordelen van het spoor op het gebied van duurzaamheid in gevaar. Het is daarom belangrijk om een balans te vinden tussen geluidsreductie en kosten. Op die manier kan de doelstelling van het spoor voor de toekomst worden bereikt: een concurrerend, duurzaam en stil transportmiddel blijven.”

Meer onderhoud

De kosten geluidsdempende maatregelen komen niet alleen voort uit de investerings- en onderhoudskosten van de maatregel zelf, maar ook uit effecten op andere delen van het systeem, zo moeten wielen van goederenwagons die zijn uitgerust met composiet remblokken vaker op de kuilbank om te slijpen. Ook maatregelen die een tegengesteld effect hebben, storings- of vandalismegevoelig zijn of inspectiewerkzaamheden bemoeilijken worden benoemd.

In het rapport komen naast internationale experimenten en maatregelen om spoorgeluid en trillingen tegen te gaan, ook verschillende voorbeelden voorbij van projecten in Nederland. Onder meer tests met stiller materieel en lage geluidschermen met diffractors.

Lees hier het hele rapport.

Lees ook:

Onbeperkt lezen?

Ontwikkel jezelf met vakblad SpoorPro.nl.

Krijg onbeperkt toegang tot vakinformatie over de spoormarkt.

1 maand gratis proefabonnement

Auteur: Paul van den Bogaard

Paul van den Bogaard is redacteur van SpoorPro.

1 reactie op “UIC: kosten geluidsreductie spoor kunnen modal shift belemmeren”

Georg Schenk|02.03.21|16:05

Gaan wij bezuinigen vanwege modaliteit op de geluidwerende maatregelen? Dat geloof je toch zelf niet?

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.