Intercity Direct, HSL-Zuid

ProRail en NS krijgen nul op het rekest voor verbeterplan HSL

ProRail en NS hebben een langetermijnvisie opgesteld om de prestaties op de HSL-Zuid de komende jaren flink te kunnen verbeteren. Ze schatten de kosten daarvan in tussen de 478 en 697 miljoen euro. Staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur vindt de maatregelen te duur en wil eerst de introductie van de Intercity Nieuwe Generatie (ICNG) in 2021 afwachten. ProRail en NS zijn teleurgesteld.

De spoorbedrijven stellen in de langetermijnvisie voor om de hogesnelheidslijn en emplacement Rotterdam, net als delen van het hoofdrailnet, uit te rusten met beveiligingssysteem ERTMS Level 2 Baseline 3. Daarnaast willen de spoorbedrijven twee van de tien spanningssluizen op de HSL-Zuid verplaatsen en vernieuwen.

ERTMS

Op dit moment is de HSL-Zuid uitgerust met ERTMS Level 2, Baseline 2.3.0. In Nederland worden de komende jaren zeven tot acht baanvakken met ERTMS Level 2, Baseline 3 uitgerust. Emplacement Rotterdam komt hier in de huidige plannen nog niet voor in aanmerking.

Baselines zijn sets van ERTMS-specificaties die bestaan uit functionele eisen, prestatie-eisen en technische eisen (bron: ERTMS Kennisboek versie V2.0). Het Baseline-nummer is van invloed op de interoperabiliteit tussen materieel en infrastructuur. Doordat de HSL-Zuid een andere Baseline-versie heeft, moeten de treinen overschakelen tussen deze twee verschillende versies wat soms tot problemen leidt bij de omschakeling naar een ander beveiligingssysteem.

Tussen Antwerpen en Breda ligt ERTMS Baseline 2.3.0, op emplacement Rotterdam moeten de treinen overschakelen naar het ATB-systeem (Automatische treinbeïnvloeding) en daarna volgt weer ERTMS (zie afbeelding onderaan artikel). Dat betekent dat er een dubbele transitie via ATB nodig is. Volgens ProRail en NS verhoogt dit de complexiteit en leidt dit tot slechtere prestaties. Ze adviseren het ministerie daarom ook om het spoor rondom station Rotterdam met Baseline 3 uit te rusten, zodat er in één moeite door onder hetzelfde systeem kan worden gereden.

Spanningssluizen

Naast de upgrade van het ERTMS-systeem op de HSL-Zuid, stellen de spoorbedrijven voor om twee spanningssluizen op de hogesnelheidslijn aan te passen. Daarbij gaat het om de opgang naar de HSL-Zuid bij Hoofddorp en Zevenbergschen Hoek. Voor het verbeteren van de omschakeling is ‘een geografische scheiding van de energievoorziening en het beveiligingssysteem nodig’ om het ‘aantal en effect van verstoringen sterk te verminderen’. Bij het verplaatsen van de transitie bij Zevenbergschen Hoek dient volgens ProRail en NS ook het  inrijdspoor te worden verlengd.

Volgens de spoorbedrijven zal zowel het binnenlandse spoorvervoer als het internationale spoorvervoer profiteren van het verminderen van de complexiteit op de HSL Zuid-corridor. Desalniettemin heeft staatssecretaris Stientje van Veldhoven van Infrastructuur aangegeven de door ProRail en NS voorgestelde oplossingen te duur te vinden. Ze wil vooralsnog niet meer investeren dan de zestig miljoen euro die het ministerie al heeft vrijgemaakt om de prestaties te verbeteren.

Reactie staatssecretaris

ProRail en NS schatten de kosten voor de aanpassingen aan de hogesnelheidslijn in tussen de 228 en 297 miljoen euro en de ombouw van emplacement Rotterdam tussen de 250 en 400 miljoen euro. Van Veldhoven vindt dat aan deze aanpassingen ‘een fors prijskaartje’ hangt. “De kosten en baten zullen dus goed moeten worden afgewogen”, meldt zij in de begeleidende Kamerbrief bij het maatregelenpakket van NS en ProRail. Ze geeft aan te ambiëren dat de HSL-Zuid in 2040 op hetzelfde prestatieniveau zit als het hoofdrailnet.

De bewindsvrouw geeft aan de introductie van de Intercity Nieuwe Generatie (ICNG) in 2021 te willen afwachten. “De ICNG is, anders dan de huidige Traxx-locomotieven, gespecificeerd voor de HSL-Zuid. Hoeveel beter de prestaties hierdoor worden en dus hoeveel winst er daarbovenop nog te behalen valt, door bijvoorbeeld het verplaatsen van de spanningssluizen, zal pas echt duidelijk worden als de ICNG rijdt.”

De verwachting is dat het nieuwe ICNG-materieel op termijn zal leiden tot een verbetering van de prestaties en de storingsafhandelingen op de hogesnelheidslijn. De nieuwe treinen hebben snellere keer- en halteertijden en kunnen spanningssluizen volautomatisch nemen. Daarnaast hebben de treinen betere bedieningsinterfaces voor de machinisten.

Systeemsprong

Ook op het voorstel om emplacement Rotterdam eerder om te bouwen naar ERTMS reageert de staatssecretaris afwijzend. “Volgens de huidige inzichten zal voor 2030 geen ERTMS worden uitgerold op grote emplacementen, zoals Rotterdam Centraal”, aldus staatssecretaris.

ProRail en NS zeggen dat een echte systeemsprong op de hogesnelheidslijn alleen mogelijk is als deze worden gedaan in combinatie met de ingebruikname van het nieuwe ICNG-materieel. De bedrijven hebben daarom ook teleurgesteld gereageerd op de brief van Veldhoven. NS-woordvoerder Erik Kroeze: “Wij zijn teleurgesteld dat Den Haag geen hogere ambities heeft, dan de prestaties pas tegen 2040 te verbeteren. De tegenvallende prestaties op de HSL-Zuid liggen zowel aan de treinen als de baan. Het is teleurstellend dat de nieuwe intercity straks op een baan moet rijden, die niet aan de gewenste kwaliteitseisen voldoet.”

Woordvoerder Jaap Eikelboom van ProRail vindt het ‘jammer voor de reiziger’ dat het ministerie geen geld vrijmaakt om de prestaties flink te kunnen verbeteren. “We halen de prestatie-afspraken voor een punctualiteit van 82,3 procent, maar veel meer dan dat wordt het niet. Wij willen graag grotere stappen maken en hebben daarom samen met NS deze voorstellen gedaan. Het is echter aan de staatssecretaris om te beslissen wat zij daarmee doet.”

Lees ook:

Transities ERTMS, bron: ProRail en NS

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en adjunct-hoofdredacteur van de vakwebsites van ProMedia Group.

3 reacties op “ProRail en NS krijgen nul op het rekest voor verbeterplan HSL”

Henk Angenent|03.10.18|20:52

In het MIRT zijn tot 2028 alle uitgaven van het Rijk dichtgetimmerd. Tot die tijd gebeurt er niets, zeker niet zolang we zitten opgescheept met een rechtse neoliberale regering die zich geen zier interesseert voor ov. Al het geld gaat naar asfalt. Wen er maar aan.

Wiebe Goossen|04.10.18|15:26

Dit gemier is een uitvloeisel van de ANGST om eens een definitieve keuze te maken. Natuurlijk kost het geld, natuurlijk brengt hem ombouw mee met de bijbehorende overlast. Maar met die ANGST is niet te leven: bouw dán helemáál niks om!

Ad Vijge|06.10.18|09:58

Zoals heel vaak bij ETCS gerelateerde problemen praat men vaak langs elkaar heen.

In de eerste allinea wordt gesteld dat er problemen zouden zijn vanwege het omschaklen tussen Baseline 2 en 3.
Maar dat gebeurd helemaal niet in Nederland.
Er wordt wel omgeschakeld van ATB naar baseline 2, en tja als je dat dan gelijk doet met omschakelen van bovenleidings spanning en dan ook nog eens op een flyover( en je snelheid dus niet constant is) dan liggen er problemen en valkuilen op de loer.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.