Spoorbrug tussen Cuijk en Mook, foto: Benjamin Kwanten

Spoorbrug op Maaslijn uitgerust met kunststof dwarsliggers

Opnieuw is een Nederlandse stalen spoorbrug voorzien van kunststof dwarsliggers. In de afgelopen herfstvakantie zijn de oude houten dwarsliggers van de spoorbrug tussen Cuijk en Mook vervangen door 334 kunststof liggers. Tijdens zo’n buitendienststelling moet altijd veel gebeuren. “Uit overleg met aannemer Swietelsky Rail Benelux bleek dat de tijd krap was, maar dankzij de juiste voorbereiding hebben we het gehaald”, zegt project engineer Benjamin Kwanten van Alom, de spoorleverancier die de liggers leverde.

De vervanging van de dwarsliggers op de brug maakte deel uit van groot onderhoud aan de Maaslijn, het spoor tussen Nijmegen en Roermond, dat de komende jaren grondig verbeterd gaat worden. Zo wordt de lijn geëlektrificeerd, wordt het aantal sporen uitgebreid van één naar twee op een aantal locaties en worden wissels en spoorbogen aangepast. Tijdens de vernieuwingswerkzaamheden zijn hele stukken spoor vernieuwd, zo ook op de Maasbrug bij Cuijk. Behalve dwarsliggers zijn er ook spoorstaven en ballast vervangen. Spooraannemer Swietelsky die het werk uitvoerde benaderde Alom voor de voorgeschreven kunststof dwarsliggers. Onderaannemer De Wilde bouwde ze in.

Dwarsliggers

Fiber reinvorced Foamed Urethane (FFU)-dwarsliggers worden in Nederland steeds vaker gebruikt. Ze zijn gemaakt van polyurethaan en glasvezels. Oorspronkelijk is het een Japanse innovatie, die begin deze eeuw jaar haar intrede deed in Europa. In Nederland begon spoorbeheerder ProRail vijf jaar geleden testen met het nieuwe materiaal op een aantal spoorbruggen.

“De dwarsliggers voor dit project zijn op maat gemaakt”, vertelt Kwanten. De hele brug is ingemeten, waarna Alom de resultaten naar de Japanse fabrikant Sekisui stuurde, die ze precies volgens instructie produceerde. Kwanten: “Het mooie van ons product is dat je het ook nog kunt nabewerken. Zo kun je een dwarsligger achteraf nog inkorten als er bijvoorbeeld een afwijking ten opzichte van de meetstaat wordt geconstateerd.” Dat is een groot voordeel vergeleken met betonnen dwarsliggers, meent hij. “Onze kunststof liggers hebben geen wapening en halen hun sterkte uit het FFU-materiaal. Je kunt dus overal boren en bewerken, zonder de kans te lopen op een storing.”

(Tekst loopt verder onder afbeelding)
Spoorbrug tussen Cuijk en Mook, foto: Benjamin Kwanten

Stalen spoorbruggen

De mogelijkheid om het product aan te passen in combinatie met het lichte gewicht van het materiaal maakt een kunststof dwarsligger volgens Kwanten bij uitstek geschikt voor stalen spoorbruggen als de brug bij Cuijk, die berekend zijn op een maximaal gewicht. “Onze kunststof liggers hebben de voordelen van hout, maar dan met de levensduur van beton.” Hoewel de exacte levensduur van de FFU-liggers niet bekend is, is de verwachting dat ze zeker zo’n veertig tot vijftig jaar meegaan. Kwanten: “In Japan liggen sommige er al zestig jaar.” Ook op andere plekken zouden kunststof liggers prima dienst kunnen doen, maar omdat ze duurder zijn dan de betonnen variant, ligt die keuze minder voor de hand.

Ook een ander deel van het vernieuwde spoortracé op de Maaslijn is eind oktober uitgerust met FFU-liggers. Het om een viaduct bij Mook. Hiervoor leverde Alom 28 liggers aan VolkerRail. Vanwege een kortere doorlooptijd zijn deze dwarsliggers conform inmeetstaat door Alom op maat gemaakt.

Kleur

Omdat de kunststof dwarsliggers op de Maaslijn bruin geverfd zijn, lijkt het op afstand sterk alsof er hout gebruikt is. De opdrachtgever bepaalt de kleurkeuze. Kwanten: “Dwarsliggers kunnen in allerlei kleuren geleverd worden. Het is puur esthetisch dat het in dit geval bruin is. Het kan ook ongekleurd. En in België is er bijvoorbeeld een witte brug, die witte dwarsliggers heeft.”

Lees ook:

Kunststof dwarsligger wint terrein in Europa

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is de vaste journalist van SpoorPro en hoofdredacteur van de vakwebsites van ProMedia Group.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.