Staatssecretaris, Wilma Mansveld

Staatssecretaris onder vuur na achterhouden ProRail-rapport



Staatssecretaris Wilma Mansveld ligt onder vuur omdat een kritische rapport over ProRail bewust zeven maanden is achtergehouden. In een brief aan de Tweede Kamer zegt ze dat ze de Kamer hierover had moeten informeren. De Inspectie voor Leefomgeving en Transport concludeert in het rapport dat ProRail zich bij aanbestedingen in het spooronderhoud meer richt op geld dan op veiligheid.

De inspectie voerde in april en mei 2012 een ‘quick scan’ uit naar de werking van de PGO-contracten (Prestatie Gericht Onderhoud). Daarbij werden 27 personen bij ProRail en bij spooraannemers geïnterviewd.

Achterhouden informatie

Mansveld stuurde in december vorig jaar al een brief naar de Kamer over de actuele stand van het spooronderhoud. Ze zegt het rapport niet te hebben genoemd omdat ProRail al was begonnen met het verbeteren van de onderhoudscontracten. SP dreigt nu vanwege het achterhouden van de informatie met een motie van wantrouwen. Donderdag is er een debat in de Tweede Kamer waarbij Mansveld tekst en uitleg geeft. Schultz van Haegen was ten tijde van het uitkomen van het rapport verantwoordelijk minister.

De inspectie stelt dat de onderhoudscontracten van ProRail aannemers stimuleren om uit financiële overwegingen afwijkingen aan de infrastructuur niet te melden. Bij het niet melden van de afwijkingen, kan ProRail niet tijdig beheersmaatregelen nemen. Dat gaat ten koste van de veiligheid.

Berijdbaarheid spoor

Om boetes te voorkomen, richten aannemers zich volgens het rapport met name op activiteiten die goed te meten zijn. Daardoor zou er minder aandacht zijn voor de veilige berijdbaarheid van het spoor. De aannemers geven aan daar graag meer tijd in te willen steken, maar de PGO-contracten laten daar weinig ruimte voor over.

De korte looptijd van de contracten (5 jaar) kan er toe leiden dat de aannemer in het laatste jaar alleen maar het verplichte minimum aan werkzaamheden uitvoert. Daardoor verslechtert de kwaliteit van het onderhoud.

Reële inschrijving

Aannemers geven aan dat de onvolledige of onjuiste informatie die ProRail bij de aanbesteding levert, een reële inschrijving in het aanbestedingsproces hindert. Dit kan het onderhoudsprogramma verstoren. Daardoor is het moeilijker om het onderhoud aan andere aannemers over te dragen, waardoor de kans op verborgen gebreken groter is.

Volgens de inspectie leiden de PGO-contracten tot een juridische relatie tussen ProRail en de spooraannemers. Daardoor is het moeilijk om een open werkrelatie te hebben en gezamenlijk de verantwoordelijkheid te dragen voor het spooronderhoud. De inspectie maakt zich zorgen over dat er minder direct op veiligheid wordt gestuurd.

Onderhoudsstatus

Verder staat in het rapport dat gegevens van objecten in de spoorinfrastructuur gebrekkig beschikbaar zijn. Daarbij gaat het bijvoorbeeld om de onderhoudsstatus- en historie of de criteria waarmee objecten afgekeurd worden. Daardoor is er slecht zicht op de werkelijke staat van het onderhoud en kunnen verborgen gebreken ontstaan.

ProRail is in 2008 begonnen met het uitbesteden van kleinschalig onderhoud door middel van PGO-contracten (Prestatie Gericht Onderhoud). Onder kleinschalig onderhoud vallen activiteiten die nodig zijn om prestaties op het gebied van beschikbaarheid, betrouwbaarheid en veiligheid te realiseren.

Plannen opstellen

In PGO-contractgebieden stellen aannemers onder toezicht van ProRail zelf plannen op om de infrastructuur op door ProRail gestelde normen te houden en voeren deze plannen uit.

Marieke van Gompel

Lees ook:
Ministerie houdt kritisch rapport over ProRail maanden achter
Voorlopig geen nieuwe aanbestedingen spooronderhoud
ProRail mag doorgaan met onderhoudscontracten
Spooraannemers: aanbestedingen niet stopzetten
Strukton Rail: ongelukken door bezuinigingen spooronderhoud

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en adjunct-hoofdredacteur van de vakwebsites van ProMedia Group.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.