Jochen Holzfeind SBB

Hogere beschikbaarheid spoor door ‘eerlijke’ gebruikersvergoeding

Een nieuwe geavanceerde tariefberekening voor het gebruik van het spoor gaat er vanaf 2017 in Zwitserland voor zorgen dat infrastructuurbeheerder SBB minder onderhoud hoeft te plegen en spoorvervoerders meer treinpaden tot hun beschikking hebben. “Met de introductie van deze rekenmodellen in een treinpad-tariefsysteem kunnen we op een transparante en eerlijke manier de gebruikersvergoeding berekenen”, aldus hoofd assetmanagement Jochen Holzfeind van SBB.

Holzfeind was een van de sprekers op de Track Access Charges Summit in Bern, waar de Zwitserse spoorbeheerder het nieuwe tariefmodel toelichtte.

 De Zwitserse spoorbeheerder SBB is verantwoordelijk voor het onderhoud van 6600 kilometer spoor en 14.000 wissels. Vanwege het intensieve gebruik van het spoor zijn de kosten van het spooronderhoud de afgelopen jaren flink toegenomen. Om die reden is SBB samen met de Technische Universiteit Graz en het Bundesamt für Verkehr na gaan denken over een nieuw model om de gebruikersvergoeding te berekenen.

Tafiefberekening

Markus Giger van Bundesamt für Verkehr liet tijdens het congres het uitgebreide schema zien waarin alle categorieën van de berekening werden toegelicht. Het probleem van het tariefschema van SBB dat in 2011 is ontwikkeld, is volgens de spoordeskundige dat de berekening te veel ‘gewicht georiënteerd’ is. Daarnaast werd de kwaliteit van het treinpad hierin niet meegenomen.

Spoornetwerk SBB, bron: BAV
In de nieuwe berekeningen worden ook piekuren en de kwaliteit van het treinpad meegenomen. Bron: Bundesamt für Verkehr

Ook missen er volgens Giger prikkels die zorgen voor optimaal gebruik van capaciteit, voor vermindering van geluidsoverlast en voor spoorvriendelijke voertuigen. Daarnaast dient er ook te worden gekeken naar de piekuren en de energieconsumptie. 

In de nieuwe berekening krijgen dieseltreinen die onder de bovenleiding rijden, bijvoorbeeld een vervuilingsmalus.

Gebruik spoor

Giger: “Wij willen ontmoedigen dat vervoerders met luidruchtige diesellocomotieven door de Alpen rijden.” En passagierstreinen betalen ook voor de stops die ze maken bijvoorbeeld op een station maken, omdat ze daar van de faciliteiten gebruikmaken. Dat gebeurt alleen op spoorlijnen waar verschillende typen treinen rijden. Goederenvervoerders betalen op hun beurt extra als zij met gevaarlijke stoffen rijden.

Spoorgoederenvervoerders die met ‘stille wagons’ rijden krijgen een bonus in de nieuwe gebruikersvergoedingen. Daarnaast worden er subsidies beschikbaar gesteld voor  ‘spoorvriendelijk’ rollend materieel. Ook worden er extra kosten voor de snelheid in rekening gebracht, omdat het rijden onder hoge snelheden meer onderhoud vereist.

Slijtage

SBB heeft een aantal methodes om slijtage vast te stellen, vertelt Holzfeind. ‘AnABel’ kwantificeert de belasting van type trein. Daarnaast is er de ‘Track Wear Factor’ waaronder verschillende berekeningen die slijtage vaststellen vallen. ‘SwissTAMP’ geeft een voorspelling van het gedrag dat slijtage veroorzaakt en maakt het mogelijk op preventief onderhoud te plegen.

Holzfeind: “We geloven dat we met de introductie van het nieuwe tariefmodel het doel van ons service concept bereiken: onze klanten en hun leveranciers de kans en prikkel geven om innovatieve voertuigen aan te schaffen en te produceren die positieve effecten hebben op het spooronderhoud.”

TAC scheme SBB, bron: BAV
Een deel van het uitgebreide tariefsysteem van SBB. Bron: Bundesamt für Verkehr

Gebruikersvergoeding

Assistent-professor Stefan Marschnig van de Technische Universiteit in Graz: “De kosten berekenen op basis van treinkilometer is niet langer van deze tijd. Daarbij wordt niet gekeken naar de lengte van de trein, de snelheid waarmee hij rijdt en hoe zwaar hij is. In de berekeningen moeten de snelheid, eigenschappen van het voertuigen en wagons en de spoorkromme worden meegenomen. De gebruikersvergoeding moet gebaseerd zijn op het type spoorlijn, de slijtage en gebaseerd op de vraag. Hogesnelheidslijnen zijn duurder qua aanleg en onderhoud. Goederentreinen maken hier geen gebruik van en zouden daar ook niet voor hoeven betalen.”

Marieke van Gompel

Lees ook:

Zwitsers introduceren nieuw rekenmodel voor spoortarieven

De Track Access Charges Summit in Bern werd op 12 april georganiseerd door RailTech.com. Het eerstvolgende railevenement dat op de agenda staat is de Global Rail Freight Conference op 22 en 23 juni in Rotterdam. Bezoek de website voor meer informatie: http://www.grfc2016.com/

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en algemeen hoofdredacteur van ProMedia Group.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.