Goederentrein, Rijnbrug, spoorbrug

Spoor in Nederland is tientallen procenten duurder

Het gebruik van het spoor in Nederland is tientallen procenten duurder dan in buurlanden. Dit blijkt uit een studie die onderzoeksbureaus TRAIMCO en Ecorys hebben uitgevoerd in opdracht van het Ministerie van Infrastructuur en Milieu. In 2015 betaalden vervoerders in Nederland bijna het dubbele aan ProRail voor het rijden van een trein in vergelijking met België en Frankrijk. Het verschil met de meest gebruikte routes in Duitsland is minder groot, maar voor een containertrein is Nederland nog steeds 13 procent en vergeleken met de Betuweroute zelfs 26 procent duurder.

De gebruiksvergoeding in Nederland is de afgelopen tien jaar sterker toegenomen dan in de ons omringende landen. Dit heeft er toe geleid dat het niveau van de standaard tarieven voor de gebruiksvergoeding in Nederland boven de standaard tarieven in België en Frankrijk liggen en vergelijkbaar zijn met de tarieven in Duitsland, zo valt in het rapport te lezen. De gebruiksvergoeding in Nederland ligt daarbij voor de zwaardere treinen relatief lager dan voor de lichtere treinen.

Tarieven

Door de aangekondigde verhoging van de tarieven voor het gebruik van het spoor door ProRail, dreigt er bovenop dit prijsverschil nog eens twintig procent bij te komen. Volgens KNV Spoorgoederenvervoer is dit ‘een slechte zaak is voor de concurrentiepositie van de Nederlandse havens en industrie’.

Staatssecretaris Mansveld schrijft in haar begeleidende brief dat zijn in de benchmark geen redenen ziet om ProRail te vragen om de tarieven hierop aan te passen. “De gebruiksvergoeding is één van de kostencomponenten voor de concurrentiepositie van het spoorgoederenvervoer. De benchmark laat zien dat de gebruiksvergoeding hier beperkt van invloed op is.”

Gebruikersvergoeding spoor

Voor veel van de corridors op de langere afstand ligt het aandeel van de gebruiksvergoeding in Nederland beneden de twintig procent, valt in de benchmark te lezen. ‘Op het totaal aan kosten voor de gebruiksvergoeding die een goederenvervoerder maakt om gebruik te maken van een corridor hebben de tarieven in Nederland daarom beperkte invloed’. Het verschil in totale gebruiksvergoeding tussen met elkaar concurrerende havens op de verschillende corridors is relatief klein, volgens de onderzoekers. Ze concluderen dat de totale gebruiksvergoeding tussen de havens van Rotterdam, Antwerpen, Amsterdam en Hamburg naar München vergelijkbaar is.

Volgens KNV geeft Mansveld in haar brief de indruk dat ‘het tarief in Nederland er niet zo veel toe doet’, omdat ‘de meeste kilometers toch buiten Nederland worden gereden’. De werkgeversvereniging wijst op studies die zij in 2013 samen met het ministerie uitvoerde waaruit is gebleken dat het totaal van al deze kosten bij spoorvervoer van en naar Nederland ruim 15 procent duurder is. Directeur Ad Toet van KNV: “Spoorvervoerders begrijpen de sussende toon van de brief niet. De hogere spoortarieven in Nederland verzwakken hoe dan ook de Nederlandse concurrentiepositie. Willen we dit probleem nu oplossen of niet?”

Lange Termijn Spooragenda

Staatsecretaris Mansveld van Infrastructuur en Milieu heeft in maart 2014 bij de Lange Termijn Spooragenda (LTSA) een herijkte goederenprognose aan de Tweede Kamer gestuurd. Deze prognose is gemaakt voor het Programma Hoogfrequent Spoor. De prognose is echter met 20 procent omlaag bijgesteld vergeleken met de versie, die twee jaar eerder werd gepubliceerd.

In een periode waarin de economie groeit en het goederentransport toeneemt, is volgens KNV geen groei op het spoor te zien. Volgens de werkgeversvereniging wordt de achterliggende reden met de publicatie van de benchmark duidelijk. “Het Nederlandse spoor is te duur geworden. Dit maakt duidelijk waar de problemen in de spoorsector hun oorsprong vinden.”

Lees ook:

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en algemeen hoofdredacteur van ProMedia Group.

4 reacties op “Spoor in Nederland is tientallen procenten duurder”

Rian van der Borgt|10.09.15|22:23

De kop van het artikel verbaasde me nogal maar na het bekijken van het onderzoek blijkt het alleen over de kosten van paden voor goederentreinen te gaan. Aangezien daaruit geen enkele conclusie mogelijk is voor de kosten van paden voor reizigerstreinen, is de kop van dit artikel veel te algemeen.

Joost van Os|11.09.15|11:55

De titel vind ik wat kort door de bocht. Het spoor zelf is niet zo duur, maar de kosten die de eigenaren van dat spoor in rekening brengen. Graag had ik geweten of het spoor in Nederland nou relatief duur is in aanleg/beheer ten opzichte van de buurlanden.

Paul Lamote|12.09.15|20:27

@Rian van der Borgt Momenteel is de gebruikervergoeding voor lichte reizigerstreinen (lees: niet-dubbedekkers) erg hoog zodat de regionale vervoerders de facto de NS en de goederenvervoerders subsieren. Dat wordt door de ACM nu recht getrokken, de rekening komt nu meer terecht bij NS en bij de goederenvervoerders. Voor NS zal dat betekenen dat ze in de toekomst wellicht gaat afzien van de koop van nieuwe (zware) dubbeldekkers en zal overschakelen op enkeldeksmaterieel.

Trein Acties|21.09.15|10:56

Het verschil met België en Frankrijk moet alleen niet nog groter worden, want anders zal men op een gegeven moment kiezen voor de havens in België.

De kop doet inderdaad verwarring ontstaan, maar het artikel brengt hier voldoende duidelijkheid over.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.