Betuweroute, goederenlijn

Mansveld wil tariefdifferentiatie voor betere benutting spoor

Staatssecretaris Wilma Mansveld van Infrastructuur en Milieu gaat maatregelen nemen om de capaciteit van het Nederlandse spoor beter te benutten. Zo wil ze onderscheid maken in de tarieven voor de gebruikersvergoeding en de prioriteitsregels voor capaciteitsverdeling herzien. Mansveld maakte dit bekend aan de Tweede Kamer.

De onderzoekers van het rapport ‘Capaciteitsverdeling op het spoor’ verwachten dat door de liberalisering op het hoofdrailnet in de toekomst één of meerdere internationale personenvervoerders capaciteit gaan aanvragen op het Nederlandse spoor. Daardoor ontstaat meer samenloop en mogelijk conflicten.

Mansveld wil de huidige regels voor capaciteitsverdeling aanpassen om toekomstige conflicten het hoofd te bieden. 

Mansveld gaat het ‘Besluit capaciteitsverdeling hoofdspoorweginfrastructuur’ aanpassen waarin deze regels in staan gedefinieerd. De staatssecretaris komt midden 2014 met een ontwerp van deze aangepast regels.

Prijsprikkels

Mansveld wil met prijsprikkels het treinverkeer anders over het spoor verdelen. Zo wil ze een hogere bijdrage vragen voor spoortrajecten met een hoge kwaliteit en lagere tarieven voor verbindingen met een lagere kwaliteit. Datzelfde principe wil ze laten gelden voor de dal- en piektijden op het spoor.

Ook overweegt ze een bonus- malusregeling bij verstoringen op het spoorwegnet om vervoerders te stimuleren beter te presteren. De staatssecretaris wil een milieuheffing invoeren voor vervoerders. Verder hoopt ze door een onderscheid te maken tussen het gemengde net en de Betuweroute meer capaciteit te creëren voor het personenvervoer.

Verschillende belangen

Uit het onderzoek over de capaciteitsverdeling blijkt dat de belangen van vervoerders verschillen. Personenvervoerders willen lang vooruit kunnen plannen, terwijl goederenvervoerders juist graag ad hoc over paden willen beschikken. In de praktijk blijkt dat de toegewezen ruimte voor ad hoc paden verre van volledig wordt benut.

De onderzoekers concluderen verder dat de voor goederenvervoerders opgenomen BUP-paden (Basis Uur Patroon) niet volledig worden benut. Dat komt volgens hen omdat de capaciteitsverdelingsprocedure goederenvervoerders dwingt om een jaar vooraf capaciteit aan te vragen voor elk uur op de dag.

Kwaliteit treinpaden

Goederenvervoerders zelf zeggen dat de kwaliteit van te toegekende treinpaden op het gemengde net tot en met de terminals niet altijd voldoet. Dat komt doordat ze niet-commerciële stopt moeten maken. Dit verlaagt de betrouwbaarheid van het goederentransport per spoort en verhoogt de kosten.

Daarnaast bevatten de in de planning opgenomen treinpaden vaak niet de juiste karakteristieken (tractie, buitenprofiel-beperkingen, rijtijden en snelheden.)

Spooraannemers

Daarnaast concurreren vervoersaanvragen om capaciteit van aannemers die in opdracht van ProRail het onderhoud uitvoeren en aanpassingen aan de infrastructuur doen. Om verstoringen zo beperkt mogelijk te houden, wijken zij zoveel mogelijk uit naar de nacht en weekenden. Dit brengt echter hogere kosten met zich mee.

De onderzoekers stellen dat wijzigingen in de onderhoudsschema’s niet goed worden uitgewisseld met de vervoerders of de buitenlandse infrastructuurbeheerders. Over het onderhoud zeggen de onderzoekers verder dat de capaciteit niet volledig wordt benut en minder belastend kan worden ingepland.

Liberalisering personenvervoer

Op het spoortraject tussen Den Haag en Brussel dreigt al een tekort aan capaciteit. Naast de NS wil Arriva ook een treinverbinding met België realiseren, de zogeheten Lage Landenlijn. 
De treinen moeten het spoor delen met de binnenlandse treinen en het goederenvervoer.

Op dit moment is alleen het internationale reizigersvervoer geliberaliseerd. De Europese Commissie wil echter ook dat de rest van het personenvervoer op het spoor wordt geliberaliseerd. De Tweede Kamer is daar op tegen.

Marieke van Gompel

Lees ook:

Auteur: Marieke van Gompel

Marieke van Gompel is redacteur van SpoorPro en algemeen hoofdredacteur van ProMedia Group.

Reageer ook

Nog maximaal tekens

Log in via een van de volgende social media partners om je reactie achter te laten.